Het Sovjet Monument Tiergarten

Nu de bomen weer groene bladeren hebben, fallt het aan veel bezoekers, die op de grote vlakte voor het Reichstagsgebouw staan helemaal niet op, dat er ten zuiden van de Scheidemannstraße een 6-meter hoog standbeeld van een soldaat van het Rode Leger over de graven van meer dan 2.000 gevallen sovjet-russische soldaten wacht. Zelfs vanuit de koepel van de Reichstag is het standbeeld door de bomen in het voorjaar en de zomer nauwelijks te zien.


Het monument is het best te zien van de voorkant, van de Straße des 17. Juni. Oplettende bezoekers vragen zich af hoe het Sovjet-monument in een van de voormalige westelijke sectoren (de Britse sector) van de stad is beland - de Berlijnse Muur stond 500 meter naar het oosten in de richting van de Brandenburger Tor. Het monument ontstond onmiddelijk na het einde van de Tweede Wereldoorlog op een symbolische plaats: in het midden van de door Adolf Hitler en Albert Speer geplande noord-zuid as. Vanaf het treinstation Südkreuz, voorbij aan het vliegveld Tempelhof zou een grote straat, geflankeerd door gigantische gebouwen rechtstreeks leiden naar de Grote Hal van het Volk. Aan de Straße des 17. Juni bevond zich het geplande kruispunt van de noord-zuid en de oost-west as. Precies daar begonnen de Sovjets na de val van Berlijn hun oorlogsmonument te bouwen, met toestemming van de andere geallieerden. Het Rode Leger bereikte Berlijn in april 1945 en veroverde de stad huis voor huis met hevige gevechten en veel gewonden en doden.


Het monument bestaat uit granieten blokken, kalksteen platen, marmer en brons. Volgens hardnekkige geruchten, zou het marmer afkomstig zijn van de voormalige Reichskanselarij. Dat is nog bewezen nog is het waarschijnlijk. De overblijfselen van de Reichskanselarij werden pas afgebroken toen het monument in de Tiergarten al klaar was.


In het midden van de voorkant van het monument, staat een zuilengalerij en in het midden het reeds genoemde standbeeld van een soldaat van het Rode Leger. Hij neemt afscheid van zijn gesneuvelde kameraden. De oorlog is voorbij, hij heeft zijn geweer geschouderd, hij kan weer terug naar huis. Rechts en links van de zuilengalerij zijn twee historische tanks T-34 geplaatst. De graven van dode soldaten bevinden zich onder de grasvelden tussen de tanks en het buitenste hek en aan de achterkant van het monument.


Het monument werd ingewijd in november 1945. Er is een kleine tentoonstelling met foto's uit de tijd van 1945 te zien. Het is een vreemd beeld: een glansend nieuw herrijzend monument met een verwoeste Tiergarten met abgebroken en verbrande bomen op het achtergrond.


Meer informatie over de Sovjet-russische oorlogsmonumenten in Berlijn krijgt u op een rondleiding met Cliewe Stadtführungen.


*Op de foto boven: het Sovjet Monument Treptower Park